Tóm tắt Chương 19: Earnings per share — FR

Basic EPS = lợi nhuận thuộc về cổ đông phổ thông của công ty mẹ / số lượng bình quân gia quyền cổ phiếu phổ thông đang lưu hành trong kỳ; việc công bố EPS chỉ bắt buộc với doanh nghiệp có cổ phiếu giao dịch công khai.
Lợi nhuận là lợi nhuận hợp nhất sau khi trừ thuế, lợi ích cổ đông không kiểm soát và cổ tức của cổ phiếu ưu đãi phân loại là vốn chủ; cổ tức của cổ phiếu ưu đãi hoàn lại đã nằm trong chi phí lãi vay nên không trừ lại.
Phát hành theo giá thị trường làm tăng nguồn lực nên chỉ phân bổ theo thời gian, không điều chỉnh hồi tố các kỳ trước.
Bonus issue không mang thêm nguồn lực nên áp dụng hồi tố: nhân số cổ phiếu với phân số cổ phiếu thưởng (số sau chia số trước), không phân bổ theo thời gian, và phục hồi EPS năm trước bằng nghịch đảo của phân số.
Rights issue vừa có phần thu tiền vừa có yếu tố thưởng; tính theoretical ex-rights price rồi lập phân số bằng giá trị hợp lý trước quyền chia cho TERP.
TERP = (giá trị hợp lý toàn bộ cổ phiếu hiện có + tiền thu từ thực hiện quyền) / (số cổ phiếu trước quyền + số cổ phiếu phát hành theo quyền).
Diluted EPS là thước đo cảnh báo cho thấy EPS thay đổi ra sao nếu cổ phiếu phổ thông tiềm năng trở thành cổ phiếu thực; giả định chuyển đổi từ đầu kỳ và theo mức pha loãng lớn nhất.
Với nợ chuyển đổi, cộng lại lãi vay sau thuế vào lợi nhuận và cộng số cổ phiếu tối đa khi chuyển đổi vào mẫu số.
Với quyền chọn và chứng quyền, chỉ cộng phần cổ phiếu coi như phát hành không thu tiền vào mẫu số; phần bán theo giá thị trường không pha loãng và lợi nhuận không đổi.
Cả basic EPS và diluted EPS được trình bày trên mặt báo cáo lãi lỗ và thu nhập toàn diện khác với mức độ nổi bật ngang nhau.
EPS là chỉ số then chốt của thị trường và là cơ sở của hệ số giá trên thu nhập, nhưng dựa trên dữ liệu quá khứ và bao gồm cả các khoản một lần nên có hạn chế; doanh nghiệp có thể công bố thêm các mức lợi nhuận trên cổ phiếu khác.