Tóm tắt Chương 5: Transfer pricing and related-party transactions

Môn Taxation (Vietnam) (TX), chương 5/26

Nguyên tắc chung

  • Văn bản: Nghị định 132/2020/NĐ-CP, được Nghị định 20/2025/NĐ-CP sửa đổi (hiệu lực 27/03/2025, áp dụng từ kỳ tính thuế CIT năm 2024).
  • Giao dịch liên kết gồm mua bán, thuê, chuyển giao hàng hóa, dịch vụ; vay, cho vay, bảo lãnh; tài sản hữu hình, vô hình; chia sẻ chi phí. Giao dịch có giá do Nhà nước quy định không thuộc phạm vi.
  • Hai nguyên tắc: arm's length (giá như giữa hai bên độc lập) và substance over form (thực tế chức năng, tài sản, rủi ro quyết định hơn hợp đồng).
  • Điều chỉnh không được làm giảm số thuế phải nộp: chỉ điều chỉnh tăng thu nhập chịu thuế.

Quan hệ liên kết

  • Một điều kiện là đủ: nắm từ 25% vốn góp (trực tiếp, gián tiếp); cùng một bên thứ ba nắm từ 25% vốn của hai doanh nghiệp; cổ đông lớn nhất nắm từ 10%; chỉ định trên 50% ban điều hành; người thân (vợ chồng, cha mẹ, con, anh chị em, ông bà, cháu, cô dì chú bác) điều hành hai doanh nghiệp; cùng một cá nhân kiểm soát; kiểm soát thực tế; trụ sở chính với cơ sở thường trú.
  • Khoản vay, bảo lãnh tạo quan hệ liên kết khi thỏa cả hai điều kiện: từ 25% vốn góp của chủ sở hữu bên vay và trên 50% tổng nợ trung, dài hạn của bên vay.
  • Nghị định 20/2025: tổ chức tín dụng cho vay mà không góp vốn, không điều hành, kiểm soát bên vay thì không tạo quan hệ liên kết qua khoản vay; bổ sung quan hệ giữa tổ chức tín dụng với công ty con, công ty kiểm soát, công ty liên kết.
  • Trong kỳ chuyển nhượng hoặc nhận chuyển nhượng từ 25% vốn góp, hoặc vay, cho vay từ 10% vốn góp với người điều hành hay người thân của họ cũng là quan hệ liên kết.

Phương pháp và ấn định

  • Khoảng giá trị độc lập chuẩn: bách phân vị 35 đến 75; trung vị là bách phân vị 50. Trong khoảng thì không điều chỉnh.
  • Năm phương pháp: CUP, resale price, cost plus, TNMM, profit split.
  • Resale price: Giá mua độc lập = Doanh thu thuần − Doanh thu thuần × Tỷ suất lợi nhuận gộp độc lập − Chi phí khác.
  • Cost plus: Giá bán độc lập = Giá vốn × (1 + Tỷ suất lợi nhuận gộp trên giá vốn độc lập).
  • Cơ quan thuế ấn định theo trung vị khi doanh nghiệp không kê khai, thiếu hồ sơ, dùng dữ liệu sai hoặc vi phạm điều kiện miễn. Doanh nghiệp tự điều chỉnh thì đưa về giá trị trong khoảng chuẩn có mức độ tương đồng cao nhất.

Chi phí không được trừ

  • Chi trả bên liên kết không có hoạt động thực, không tương xứng chức năng, hoặc ở nơi không thu CIT mà không tạo giá trị.
  • Phí dịch vụ nội bộ được trừ khi có lợi ích thực, giá như với bên độc lập, phân bổ nhất quán, đủ chứng từ. Không được trừ: dịch vụ phục vụ cổ đông công ty mẹ, dịch vụ trùng lặp, lợi ích do là thành viên tập đoàn, phần cộng thêm của trung gian không tạo giá trị.

Trần lãi vay 30% EBITDA

  • Lãi vay thuần được trừ ≤ 30% × (Lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh + Lãi vay thuần + Khấu hao).
  • Lãi vay thuần = Chi phí lãi vay − Lãi tiền gửi − Lãi cho vay. Trần áp cho tổng lãi vay, kể cả lãi vay ngân hàng độc lập.
  • Không áp cho người nộp thuế là tổ chức tín dụng, bảo hiểm; khoản vay ODA, vay ưu đãi Chính phủ, chương trình mục tiêu quốc gia, an sinh xã hội.
  • Phần vượt chuyển sang tối đa 5 năm liên tục từ năm sau, trừ vào năm lãi vay thuần thấp hơn trần, tối đa bằng phần dư trần.

Kê khai và hồ sơ

  • Mẫu số 01 (Phụ lục I, Nghị định 20/2025 thay mới) nộp cùng hồ sơ quyết toán CIT.
  • Hồ sơ quốc gia, hồ sơ toàn cầu: lập trước thời hạn nộp quyết toán, lưu, cung cấp khi được yêu cầu; khi tham vấn trước kiểm tra, thanh tra: 30 ngày làm việc, gia hạn một lần tối đa 15 ngày làm việc.
  • Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia: công ty mẹ tối cao tại Việt Nam có doanh thu hợp nhất từ 18,000 tỷ đồng, nộp trong 12 tháng sau năm tài chính.
  • Đơn vị được ủy quyền nộp báo cáo (authorised report submitting entity) thay công ty mẹ tối cao: chỉ nộp báo cáo lợi nhuận liên quốc gia, không nộp hồ sơ quốc gia, hồ sơ toàn cầu (đề 06/2026).
  • Miễn kê khai giao dịch và miễn hồ sơ: chỉ giao dịch với bên liên kết nộp CIT tại Việt Nam cùng thuế suất, không bên nào được ưu đãi.
  • Miễn hồ sơ (vẫn nộp Mẫu số 01): doanh thu dưới 50 tỷ và giao dịch liên kết dưới 30 tỷ; có APA; chức năng đơn giản, doanh thu dưới 200 tỷ, tỷ suất lợi nhuận thuần trên doanh thu từ 5% (phân phối), 10% (sản xuất), 15% (gia công). Được miễn vẫn áp trần lãi vay.

Bản đầy đủ gồm

Bài giảng chi tiết, flashcard lặp lại ngắt quãng, ngân hàng câu hỏi luyện thi, lộ trình theo ngày thi và trợ lý AI theo từng chương (có giới hạn). Dùng trọn 1 năm.

690.000đ545.000đdùng 1 năm

Hoàn 100% trong 7 ngày nếu bạn chưa dùng quá 30% khoá học.

Giá ưu đãi early bird 545.000đ

690.000đ545.000đdùng 1 năm
Mua ngay