Effective duration và effective convexity
- Trái phiếu có embedded option (callable, putable, MBS) có dòng tiền phụ thuộc lãi suất tương lai, không có YTM xác định duy nhất, nên phải đo rủi ro theo dịch chuyển song song của benchmark curve (curve duration), không theo YTM (yield duration).
- EffDur = (PV− − PV+) ÷ (2 × ΔCurve × PV0); EffCon = [PV− + PV+ − 2 × PV0] ÷ [(ΔCurve)2 × PV0]. PV+, PV− lấy từ mô hình định giá quyền chọn, giữ nguyên spread, volatility, lịch mua lại, chỉ dịch mức lãi suất.
- Effective duration tách tác động của benchmark yield khỏi tác động của spread; modified duration không phân biệt.
- Callable bond = trái phiếu thường − call; ở vùng lợi suất thấp call price thành trần giá, effective duration giảm và convexity có thể âm. MBS tương tự.
- Putable bond = trái phiếu thường + put; ở vùng lợi suất cao giá giảm chậm, effective duration giảm nhưng convexity luôn dương.
- Quyền chọn có giá trị đáng kể (call hay put) đều làm effective duration thấp hơn trái phiếu thường tương đương.
Ước lượng thay đổi giá
- %ΔPVFull ≈ (−EffDur × ΔCurve) + [½ × EffCon × (ΔCurve)2].
- Ví dụ: EffDur 10.5, convexity 97.3, lợi suất giảm 200 bp: 21.0% + 1.95% = 22.95%.
- Trái phiếu thường: modified duration và effective duration chênh nhau một chút khi đường cong không phẳng (đường par dịch song song nhưng đường spot không); chênh lệch nhỏ hơn khi đường cong phẳng, kỳ hạn ngắn, giá gần mệnh giá.
- Thu nhỏ ΔCurve không nhất thiết làm effective duration chính xác hơn, vì quyết định thực hiện quyền chọn còn phụ thuộc spread riêng, giá trị tài sản thế chấp.
Key rate duration
- Key rate (partial) duration: độ nhạy theo lợi suất chuẩn tại một kỳ hạn, các kỳ hạn khác giữ nguyên. KeyRateDurk = −(1 ÷ PV) × (ΔPV ÷ Δrk); tổng các key rate duration = effective duration.
- Đo shaping risk (dịch chuyển không song song); tác động lên danh mục = Σ(−KeyRateDurk × Δrk).
- Danh mục dòng tiền đơn lẻ: KRD = ModDur × tỷ trọng. Ví dụ 50/50 zero 5 năm (5%) và 10 năm (6%): KRD 2.381 và 4.717; 5 năm +50 bp, 10 năm −25 bp → −1.19% + 1.18% = −0.01%.
Empirical và analytical duration
- Analytical duration (Macaulay, modified, effective, key rate) tính bằng công thức, ngầm giả định benchmark yield và spread không tương quan.
- Empirical duration ước lượng bằng mô hình thống kê trên dữ liệu lịch sử.
- Flight to quality: lợi suất trái phiếu chính phủ giảm, credit spread tăng → empirical duration của danh mục trái phiếu doanh nghiệp thấp hơn analytical duration; danh mục trái phiếu chính phủ thì hai thước đo gần như nhau.