Tóm tắt Reading 100: Advances in Artificial Intelligence: Implications for Capital Markets Activities — FRM2

IMF market outreach về AI: 27 tổ chức trả lời chính thức, cả buy-side và sell-side, cùng tổ chức xếp hạng, nhà cung cấp AI, trường đại học, hạ tầng thị trường.
AI/ML models: NLP, neural networks, decision trees, clustering. Sophisticated AI models: LLM, deep learning, reinforcement learning (gồm GenAI).
Lợi ích: ổn định tài chính, hiệu quả, năng suất, độ chính xác dự báo, khung đầu tư, định lượng market crash risk.
Bốn nhóm rủi ro lớn: (1) operational risk tăng; (2) biến động và tốc độ giao dịch cao hơn khi căng thẳng; (3) rủi ro cyber và thao túng; (4) khó giám sát, thiếu minh bạch (opacity).
Con người phải ở "in the loop". GenAI có thể giúp EMDE, nhưng chi phí cố định cao là rào cản.

Bốn mảng: client profiling, asset allocation, trading, risk management (dynamic risk sensing).
Robo-advisor đã lâu đời và AUM tăng mạnh; ETF do AI quản lý vẫn chiếm phần nhỏ.
AI tạo giá trị nhiều nhất ở thị trường công khai, thanh khoản: cổ phiếu, phái sinh niêm yết; kế đến trái phiếu chính phủ, ngoại hối. Tương quan mạnh giữa thanh khoản và mức áp dụng AI. Tương lai: private credit, thị trường mới nổi.
Sophisticated AI hiện chủ yếu tạo tín hiệu đầu vào; con người quyết định cuối, chưa có AI agent tự giao dịch hoàn toàn.
Bốn lợi ích theo khảo sát: năng suất và hiệu quả; xử lý dữ liệu phi cấu trúc; bid-ask spread hẹp hơn; tiết kiệm chi phí thiết kế và vận hành thuật toán. SupTech cho cơ quan giám sát, RegTech cho ngân hàng.

Chi phí đơn vị giảm nhưng tổng chi phí tăng; chi phí cố định cao → tập trung vào vài nhà phát triển; ai có dữ liệu giao dịch, khách hàng thì giữ lợi thế; Bắc Mỹ dẫn đầu mô hình nền.
Bằng sáng chế AI/ML tăng ở algorithmic trading, HFT (thông lượng cao, độ trễ thấp) và quản lý tài sản (tái cân bằng, thanh khoản, dự báo, định giá).
Nhân lực AI tăng nhưng cạnh tranh gay gắt. EMDE: hạ rào cản, tăng thanh khoản, dòng vốn; synthetic data có thể khuếch đại bias và thể hiện sai tỷ trọng các giá trị.

NBFI (hơn nửa tài sản tài chính toàn cầu) hưởng lợi; ngân hàng lớn vướng hạ tầng cũ và quy định.
Algorithmic trading ở Mỹ: cổ phiếu khoảng 70%, futures trên 50%, options trên 40%, fixed income dưới 10%. Hoạt động tập trung vào ít người chơi lớn; tổ chức nhỏ thuê ngoài AI.
Lúc bình thường: hiệu quả, thanh khoản tăng, ít dao động không do thông tin. Lúc căng thẳng: biến động, HFT rút lui, cơ chế tự ngắt tạo vòng phản hồi.
Flighty liquidity under stress: HFT giảm lệnh hủy, nhà đầu tư tổ chức tăng hidden order.
Động lực mới: phản ứng với tin (biên bản FOMC) nhanh và chính xác hơn; khối lượng cao và thuận chu kỳ (ETF AI turnover cao); thao túng hoặc cấu kết ngoài ý muốn giữa thuật toán.

Mối lo chính: concentration risk, market fragility, hallucination và thiếu explainability, thao túng, chi phí cố định cao. Cyber attack là điểm yếu nổi bật. Mối lo nhỏ hơn: truy cập dữ liệu trái phép, gian lận khách hàng, cú sốc lan sang EMDE.
Khảo sát muốn cơ quan quản lý hướng dẫn rõ, công bố minh bạch, stress test kịch bản cực đoan, khung trách nhiệm; thích thông lệ tốt và hướng dẫn linh hoạt hơn quy định cứng.
Bốn thách thức: biến động và tốc độ khi căng thẳng; giám sát khó, opacity khi hoạt động dịch sang NBFI; cyber và thao túng; operational risk do phụ thuộc vài nhà cung cấp AI.

Tổ chức chịu trách nhiệm đầy đủ về AI, tự xây hay mua ngoài.
Sáu trọng tâm: governance, transparency và explainability, outsourcing, data quality và bias, reporting, human oversight.
FSB, BCBS, BIS, NIST (khung AI 2024), IOSCO (biến động do algorithmic trading, AI trong trung gian và quản lý tài sản).
Khuyến nghị: đánh giá khung hiện hành (robustness, explainability, cybersecurity, data bias và privacy), xây khung rủi ro mới, nguyên tắc qua hợp tác công tư.
AI cho giám sát: kiểm tra chất lượng dữ liệu, tích hợp nguồn, phát hiện bất thường, giám sát thời gian thực, nhận diện thông tin sai; GenAI: legacy code, nội dung, truy xuất, code.
Bốn ưu tiên: (1) tốc độ và biến động: circuit breaker, kiểm thử thuật toán, initial margin lúc bình thường, margin call, variation margin, mô hình margin của CCP; (2) phụ thuộc bên thứ ba: lập bản đồ liên kết, an ninh mạng mọi giai đoạn vòng đời AI; (3) opacity: lập bản đồ phụ thuộc, NBFI tự khai, bộ đệm thanh khoản; (4) OTC: dữ liệu giao dịch, ưu đãi bù trừ tập trung, margin cho phái sinh không bù trừ tập trung, backstop.