Civil law và criminal law
- Civil law: tranh chấp giữa cá nhân, tổ chức. Claimant kiện defendant; claimant phải chứng minh theo balance of probabilities.
- Chế tài chính của civil law là damages để bù tổn thất, không có yếu tố trừng phạt; có thêm biện pháp phi tài chính như injunction.
- Vụ dân sự có thể thỏa thuận ngoài tòa bất cứ lúc nào, kể cả khi tòa đã bắt đầu xử.
- Criminal law: nhà nước (prosecution) truy tố the accused; prosecution phải chứng minh beyond reasonable doubt. Chế tài là tù, phạt tiền; người bị hại không nhận đền bù từ vụ hình sự.
- Loại luật do hậu quả pháp lý quyết định; một hành vi có thể dẫn tới cả vụ hình sự lẫn vụ dân sự.
Legislation và case law
- Legislation do Parliament ban hành; Parliament có chủ quyền lập pháp; tòa giải thích luật qua statutory interpretation.
- Primary legislation là Act of Parliament: luật mới, codifying, consolidating, enabling legislation.
- Delegated (secondary) legislation do người được Act trao quyền soạn; dạng phổ biến là statutory instrument, ký hiệu SI.
- Case law (common law) dựa trên judicial precedent. Vụ sau không khác biệt đáng kể với vụ đã tạo binding precedent thì thẩm phán phải theo.
- Economic Crime and Corporate Transparency Act 2023: xác minh danh tính giám đốc, PSC và người nộp hồ sơ; công ty nhỏ nộp qua phần mềm và mất quyền nộp abridged accounts; tội failure to prevent fraud cho tổ chức lớn.
Hệ thống tòa án
- Small claims track: dưới £10,000, County Court.
- Fast track: £10,000 đến £25,000, xử trong một ngày, County Court.
- Multi-track: trên £25,000 hoặc phức tạp, High Court.
- Kháng cáo dân sự: Court of Appeal (Civil Division), rồi Supreme Court nếu được phép.
- Hình sự: mọi vụ bắt đầu ở Magistrates' Court; tội nặng chuyển lên Crown Court (thẩm phán và jury); kháng cáo lên Court of Appeal (Criminal Division), rồi Supreme Court.
Tribunal và ADR
- Tribunal và ADR chỉ dùng cho vụ dân sự. Phán quyết tribunal ràng buộc các bên nhưng thường không ràng buộc vụ sau.
- Arbitration: người độc lập do các bên chọn phân xử như thẩm phán; cần arbitration agreement; phán quyết có thể bị khiếu nại ra tòa.
- Mediation và conciliation: bên thứ ba giúp các bên tự tìm lời giải; thỏa thuận không tự động ràng buộc.
- Ưu điểm ADR: chọn chuyên gia, thường rẻ và nhanh hơn, họp kín, lời giải không giới hạn ở damages. Nhược điểm: thiếu thẩm quyền như thẩm phán, lời giải không cưỡng chế ngay, có thể vẫn kéo ra tòa.
Human rights
- Anh cam kết 16 quyền và tự do của European Convention on Human Rights; European Court of Human Rights ở Strasbourg nằm ngoài EU.
- Human Rights Act 1998 đưa Convention vào luật Anh; cơ quan công quyền phải tôn trọng quyền theo Convention.
- Dự luật mới phải kèm tuyên bố về tính tương thích; Chính phủ vẫn được đi tiếp với dự luật không tương thích.
- Tòa phải chọn cách hiểu tương thích; hủy được delegated legislation vi phạm; với primary legislation chỉ ra declaration of incompatibility.
Thương mại quốc tế
- UNCISG áp dụng cho mua bán hàng hóa thương mại giữa các bên ở hai nước. Loại trừ: lao động là phần chính, người mua cấp phần lớn nguyên liệu, hàng dùng cá nhân, bán đấu giá, điện, tàu bay, khoản đầu tư.
- Người mua: trả tiền, làm thủ tục thanh toán. Người bán: giao đúng nơi, đúng lúc, đúng số lượng, chất lượng, mô tả, đóng gói.
- Rủi ro sang người mua: hợp đồng có vận chuyển, tại nơi ghi trong hợp đồng hoặc khi giao cho người vận chuyển đầu tiên. Không có vận chuyển: khi người mua nhận hàng. Hàng đang trên đường: khi giao kết hợp đồng.
- Incoterms mọi phương thức: EXW, FCA, CPT, CIP, DAP, DPU, DDP. Chỉ đường biển: FAS, FOB, CFR, CIF. EXW ít nghĩa vụ người bán nhất, DDP nhiều nhất.
Tài chính Hồi giáo
- Riba (usury) là khoản lợi bất hợp pháp; để thi, hiểu là cấm trả hoặc nhận lãi. Kiếm và chia lợi nhuận được phép.
- Tiết kiệm: khách là nhà đầu tư, ngân hàng quản lý quỹ; hết kỳ khách nhận gốc cộng lợi nhuận, trừ phí quản lý.
- Mua tài sản: ngân hàng mua rồi bán lại với giá định trước có cộng lời; trả góp thì ngân hàng giữ quyền sở hữu tới kỳ cuối.
Bền vững và đạo đức
- Environment Act 2021 cho Chính phủ quyền đặt mục tiêu bắt buộc; Regulations 2013 buộc quoted company báo cáo môi trường trong strategic report; s.172 Companies Act 2006 buộc director xét tác động lên cộng đồng và môi trường.
- Impacts: tổ chức tác động ra bên ngoài, hữu ích cho các bên liên quan rộng. Dependencies: yếu tố ESG ảnh hưởng tới khả năng tạo giá trị, hữu ích cho nhà đầu tư.
- Năm nguyên tắc: integrity, objectivity, professional competence and due care, confidentiality, professional behaviour.
- Năm threats: self-interest, self-review, advocacy, familiarity, intimidation. Không có safeguard hiệu quả thì từ bỏ hành động hay mối quan hệ.