Tóm tắt Chương 19: Reporting for small and medium-sized entities

Môn Diploma in International Financial Reporting (DipIFR), chương 19/24

Vì sao SMEs cần chuẩn mực riêng

  • Full IFRS viết cho công ty niêm yết; SME có chủ sở hữu tự điều hành, người đọc bên ngoài chủ yếu là ngân hàng, nhà cung cấp, cơ quan thuế, cần thông tin dòng tiền, khả năng trả nợ, thanh khoản.
  • Ba vấn đề khi áp full IFRS cho SME: relevance (IAS 33, IFRS 8, IAS 34 vô nghĩa), chi phí lớn hơn lợi ích, materiality (khoản nhỏ vẫn trọng yếu do tính chất, như giao dịch với người nhà theo IAS 24).

Cân nhắc khi xây dựng chuẩn mực cho SMEs

  • Tiêu chí là public accountability, không có ngưỡng định lượng: ngưỡng quy mô tùy tiện, khác nhau giữa các nước; SME khác công ty niêm yết ở trách nhiệm giải trình, không chỉ ở quy mô. Luật từng nước quyết định ai được hoặc phải dùng.
  • Nhu cầu người đọc, chi phí và lợi ích (undue cost or effort), xuất phát từ full IFRS rồi bỏ bớt, văn bản riêng sắp theo chủ đề, sửa đổi thưa để ổn định.

Giải pháp báo cáo phân tầng

  • Ba hướng có thể: little GAAP quốc gia cho SME (khó so sánh, chuyển sang IFRS khi niêm yết nặng hơn); miễn trừ trong từng IFRS (vẫn phải đọc toàn bộ full IFRS); bộ chuẩn mực SME nhiều văn bản (tăng số chuẩn mực).
  • IASB chọn một văn bản độc lập: IFRS for SMEs (2009, sửa 2015, bản thứ ba 2/2025), soạn trên nền full IFRS, cập nhật theo lịch riêng.
  • IFRS 19 (5/2024, áp dụng từ 1/1/2027): công ty con không có public accountability, công ty mẹ cuối cùng hoặc trung gian lập hợp nhất theo IFRS công bố công khai; ghi nhận, đo lường, trình bày theo full IFRS, chỉ rút gọn thuyết minh; tự chọn; phải tuyên bố đã áp dụng IFRS 19; không phát sinh điều chỉnh khi hợp nhất.

Phạm vi IFRS for SMEs

  • Doanh nghiệp không có public accountability và công bố general purpose financial statements. Public accountability: chứng khoán nợ hoặc vốn giao dịch (hoặc đang phát hành) trên thị trường công khai; hoặc giữ tài sản ủy thác cho nhiều người bên ngoài như hoạt động chính (ngân hàng, bảo hiểm, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư).
  • Được dùng, không bắt buộc. Không được chọn lọc giữa hai khung. Công ty con của tập đoàn niêm yết vẫn được dùng cho báo cáo của chính công ty con; tập đoàn điều chỉnh về uniform accounting policies khi hợp nhất (IFRS 10).
  • Chưa có quy định: xét quy định tương tự trong IFRS for SMEs, rồi Section 2; được tham khảo full IFRS nhưng không bắt buộc.

Bản thứ ba (2025)

  • Ban hành 2/2025, áp dụng cho kỳ bắt đầu từ 1/1/2027; thuộc examinable documents kỳ 12/2026 và 06/2027.
  • Thay đổi: Section 2 theo Conceptual Framework 2018; control theo IFRS 10; Section 11 gộp theo hướng IFRS 9, bỏ lựa chọn IAS 39, impairment vẫn incurred loss; Section 12 mới về fair value theo IFRS 13; Section 19 acquisition method, acquisition-related costs ghi chi phí, contingent consideration theo fair value; Section 23 revenue theo mô hình năm bước rút gọn. Leases chưa theo IFRS 16.

Đơn giản hóa chính

  • Năm kiểu: bỏ chủ đề không liên quan; bỏ lựa chọn chính sách, giữ cách dễ hơn; đơn giản hóa ghi nhận và đo lường; thuyết minh ít hơn nhiều (khoảng 90%); ngôn ngữ đơn giản.
  • Goodwill amortise, thời gian sử dụng không ước tính được đáng tin cậy thì tối đa 10 năm; NCI chỉ theo tỷ lệ trên tài sản thuần. Goodwill = Consideration + NCI % × FV of net assets − FV of net assets.
  • Mọi intangible asset đều amortise; không revaluation. R&D nội bộ và borrowing costs ghi chi phí. Investment property theo fair value qua P/L khi đo được không tốn undue cost or effort, nếu không thì như PPE theo cost. PPE được revaluation.
  • Government grants: không điều kiện thì ghi thu nhập khi phải thu; có điều kiện thì ghi thu nhập khi đáp ứng, trước đó là nợ phải trả.
  • Impairment chỉ khi có dấu hiệu. Associates trong hợp nhất: cost, equity method hoặc fair value. Được lập statement of income and retained earnings. Provisions, sự kiện sau kỳ, thuế, PPE gần như giống full IFRS.

Chủ đề không đề cập

  • EPS, interim financial reporting, segment reporting, held for sale; không có hợp đồng bảo hiểm vì doanh nghiệp bảo hiểm có public accountability. Lý do: không liên quan tới SME điển hình, chi phí lớn hơn lợi ích.
  • Muốn trình bày segment theo IFRS 8 thì phải chuyển hẳn sang full IFRS. Quyết định bán tài sản chỉ là dấu hiệu impairment; tiếp tục khấu hao.

Ưu điểm và hạn chế

  • Ưu điểm: one-stop shop, sắp theo chủ đề, dễ đọc dễ dịch, thuyết minh giảm mạnh, chi phí lập thấp hơn, vẫn trên nền full IFRS.
  • Hạn chế: không nhắm vào doanh nghiệp nhỏ nhất, phạm vi quá rộng, ít hướng dẫn, giảm comparability với full IFRS, chi phí chuyển đổi, còn có thể đơn giản hơn, cập nhật thưa nên tụt hậu.

Bản đầy đủ gồm

Bài giảng chi tiết, flashcard lặp lại ngắt quãng, ngân hàng câu hỏi luyện thi, lộ trình theo ngày thi và trợ lý AI theo từng chương (có giới hạn). Dùng trọn 1 năm.

790.000đ645.000đdùng 1 năm

Hoàn 100% trong 7 ngày nếu bạn chưa dùng quá 30% khoá học.

Giá ưu đãi early bird 645.000đ

790.000đ645.000đdùng 1 năm
Mua ngay