Chuyển nhượng vốn và chứng khoán của doanh nghiệp Việt Nam
- Thu nhập chịu thuế = giá chuyển nhượng − giá mua của phần vốn chuyển nhượng − chi phí chuyển nhượng; là thu nhập khác, cộng vào thu nhập chịu thuế, thuế suất 20%.
- Thuế suất 15% và 17% của doanh nghiệp nhỏ không áp cho lãi chuyển nhượng vốn, quyền góp vốn, bất động sản (Luật 67 không ghi rõ chứng khoán).
- Thời điểm: khi quyền sở hữu vốn chuyển giao, dù bên mua chưa trả đủ tiền. Lãi trả chậm không tính vào giá chuyển nhượng.
- Bán một phần vốn: chỉ trừ giá mua của phần đã bán. Cơ quan thuế được ấn định giá khi giá không phù hợp thị trường; giao dịch từ 5 triệu đồng phải có chứng từ không dùng tiền mặt.
- Chứng khoán niêm yết: giá bán, giá mua theo giá khớp lệnh do Sở Giao dịch công bố. Doanh nghiệp Việt Nam nộp 20% trên lãi, không phải 0.1% giá bán.
- Thặng dư vốn khi phát hành cổ phiếu không chịu thuế; hoán đổi cổ phiếu khi sáp nhập, chia tách vẫn chịu thuế.
- Bán toàn bộ công ty TNHH một thành viên có vốn gắn với bất động sản: tính như chuyển nhượng bất động sản.
Doanh nghiệp nước ngoài chuyển nhượng vốn
- Thu nhập phát sinh tại Việt Nam dù ký, trả tiền ở nước ngoài; gồm cả chuyển nhượng gián tiếp.
- Không có cơ sở thường trú: 2% giá chuyển nhượng vốn góp, cổ phần; 0.1% giá bán chứng khoán. Không trừ giá mua.
- Bên mua Việt Nam khấu trừ, nộp thay; bên mua nước ngoài hoặc chuyển nhượng gián tiếp: doanh nghiệp Việt Nam có vốn được chuyển nhượng kê khai, nộp thay.
- Tái cơ cấu trong cùng tập đoàn không chịu 2% khi không làm thay đổi công ty mẹ tối cao của các bên và không phát sinh thu nhập.
Chuyển nhượng bất động sản
- Gồm chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền thuê đất, dự án gắn với đất, nhà, công trình gắn với đất, cho thuê lại đất của doanh nghiệp kinh doanh bất động sản. Thuế suất 20%, không ưu đãi (trừ nhà ở xã hội).
- Doanh thu theo giá hợp đồng; thấp hơn bảng giá đất của tỉnh thì theo bảng giá đất. Ghi nhận khi bàn giao.
- Tiền thu trước chưa xác định được chi phí: tạm nộp 1% trên số thu (chưa VAT); quyết toán khi bàn giao, trừ số đã tạm nộp. Quảng cáo, môi giới giai đoạn thu trước trừ vào năm bàn giao đầu tiên.
- Chi phí hạ tầng chung khi bán một phần dự án: phân bổ theo diện tích bán ÷ (tổng diện tích − đất công cộng).
- Thu nhập tính thuế = doanh thu − chi phí được trừ − lỗ bất động sản được chuyển; thuế = thu nhập tính thuế × 20%.
- Mức 2% giá bán là thuế TNCN của cá nhân, không dùng cho doanh nghiệp.
Lỗ và bù trừ lỗ
- Lỗ chuyển toàn bộ, liên tục, tối đa 5 năm kể từ năm tiếp theo năm lỗ (lỗ 2020 dùng đến hết 2025); hết hạn thì bỏ.
- Mỗi khoản lỗ có thời hạn riêng; lỗ quý trước trừ vào quý sau khi tạm nộp; số lỗ theo kết luận thanh tra, kiểm tra thay số tự khai.
- Lỗ hoạt động này bù vào lãi hoạt động khác trong năm do doanh nghiệp chọn, kể cả lãi bất động sản (Nghị định 320 Điều 6); lỗ hoạt động ưu đãi bù ngay vào thu nhập không ưu đãi.
- Lỗ chuyển nhượng bất động sản, dự án đầu tư không bù vào thu nhập của hoạt động đang được ưu đãi; phần dư chuyển sang trừ vào thu nhập bất động sản các năm sau.
- Chuyển nhượng dự án, quyền khoáng sản xác định riêng; lỗ ở nước ngoài không bù vào kết quả trong nước.