Internal rate of return
- IRR là discount rate làm NPV của dự án bằng 0, tức tỷ suất sinh lời theo DCF (DCF yield) dự án dự kiến đạt được.
- NPV là thước đo tuyệt đối (£), IRR là thước đo tương đối (%).
- Quy tắc: IRR cao hơn target rate of return (còn gọi là hurdle rate, required rate of return) thì dự án đáng làm.
- IRR chỉ phụ thuộc dòng tiền dự án: cost of capital đổi thì IRR không đổi.
- Đọc IRR trên NPV profile: tính NPV ở vài discount rate, vẽ đường NPV theo discount rate, IRR là chỗ đường cắt trục hoành; tính lại NPV ở mức vừa đọc để kiểm.
- Dự án điển hình (chi năm 0, thu các năm sau): NPV profile đi xuống; NPV ở 0% = tổng dòng tiền.
Interpolation
- IRR = a + [NPVa ÷ (NPVa − NPVb)] × (b − a); a là discount rate cho NPVa, b là discount rate cho NPVb.
- NPVb âm thì mẫu số bằng NPVa cộng độ lớn của NPVb.
- Interpolation giả định NPV thay đổi theo đường thẳng giữa hai mức; NPV profile thật là đường cong nên kết quả là ước lượng, hai mức càng gần IRR càng chính xác.
- Chọn mức thử: khoảng hai phần ba đến ba phần tư ARR; NPV dương thì thử mức cao hơn, NPV âm thì thử mức thấp hơn.
- Hai NPV cùng dấu vẫn dùng được công thức (extrapolation), nhưng ưu tiên một NPV dương và một NPV âm.
- Chỉ cần biết dự án có đạt target rate of return không: tính NPV ở mức đó; NPV dương thì IRR cao hơn mức đó.
So sánh NPV và IRR
- Ưu điểm của IRR: dễ hiểu với nhà quản lý không làm tài chính; không cần chọn trước discount rate, chỉ cần một hurdle rate để so.
- Nhược điểm: dễ lẫn với ARR; bỏ qua quy mô đầu tư; không đưa được discount rate thay đổi theo năm; gặp khó với non-conventional cash flows và mutually exclusive projects.
- NPV là phương pháp tốt hơn; khi mâu thuẫn, chọn theo NPV.
Non-conventional cash flows và mutually exclusive projects
- Conventional cash flows: chi ở đầu rồi toàn thu; NPV và IRR luôn cùng kết luận nhận hay bỏ.
- Dòng tiền đổi dấu giữa các kỳ liên tiếp: có thể nhiều IRR, tối đa bằng số lần đổi dấu; cũng có thể không có IRR.
- Không dùng IRR cho non-conventional cash flows trừ khi biết dự án có nhiều IRR; NPV luôn cho kết quả rõ ràng.
- Vẽ phác: điểm đầu là NPV ở 0% (tổng dòng tiền), các IRR là chỗ cắt trục, nhận nếu đường nằm trên trục ở cost of capital.
- Mutually exclusive projects: NPV và IRR có thể xếp hạng ngược nhau; chọn dự án có NPV cao hơn vì làm doanh nghiệp giàu thêm nhiều hơn.
- Hai NPV profile cắt nhau ở discount rate làm hai NPV bằng nhau, đọc trên đồ thị; hai bên điểm cắt, NPV chọn hai dự án khác nhau.
Reinvestment assumption
- NPV giả định khoản thu trong đời dự án được tái đầu tư ở cost of capital; IRR giả định tái đầu tư ở chính IRR.
- Doanh nghiệp đã nhận mọi dự án sinh lời trên cost of capital nên tiền dư chỉ tái đầu tư được ở cost of capital; IRR cao hơn cost of capital nhiều thì IRR thổi phồng mức sinh lời thật.
Environmental costing
- Thẩm định dự án mới phải xét tác động môi trường và cả chi phí do phụ thuộc vào môi trường.
- Impacts: doanh nghiệp tác động lên các vấn đề ESG. Dependencies: các vấn đề ESG tác động lên doanh nghiệp. Xét cả hai là double materiality.
- Báo cáo sustainability phần lớn vẫn tự nguyện nhưng nhiều khả năng sẽ thay đổi; ngân hàng, nhà đầu tư coi chính sách ESG tốt là ít rủi ro hơn và có thể cấp vốn dựa vào kết quả ESG.
- Lý do kinh doanh: định giá đúng; tránh phạt, thuế môi trường, mất uy tín; chứng minh tuân thủ pháp luật; tiết kiệm năng lượng là tiết kiệm chi phí.
- Dependencies gây chi phí: thời tiết cực đoan; biến đổi khí hậu; thiếu tài nguyên, đứt gãy chuỗi cung ứng; quy định như thuế carbon; sức khỏe người lao động.
- Đưa chi phí môi trường vào dòng tiền dự án khi tính NPV.
Phân loại chi phí môi trường
- Prevention costs: loại bỏ tác động trước khi xảy ra (chính sách môi trường, nghiên cứu địa điểm và nghiên cứu khả thi, đào tạo nhân viên).
- Appraisal costs: xác định hoạt động có tuân thủ tiêu chuẩn, chính sách môi trường không (chỉ tiêu đo lường, giám sát, thử nghiệm, kiểm tra, khảo sát hiện trường).
- Internal failure costs: chất thải đã tạo ra nhưng chưa thải ra môi trường (bảo dưỡng thiết bị chống ô nhiễm, tái chế phế liệu).
- External failure costs: chất thải độc hại đã ra môi trường, kèm nguy cơ mất uy tín (làm sạch dầu tràn, khử độc đất).